Showing posts with label comments. Show all posts
Showing posts with label comments. Show all posts

Monday, 25 October 2010

कीबोर्ड कॉमेंटस् का?

कीबोर्ड अत्यंत वेगाने आपल्या सर्वांच्याच जीवनाचा अविभाज्य भाग होतोय. पूर्वी ब-याच मराठी घरांमध्ये टंकलेखन (व लघुलिपी म्हणजे शॉर्टहँड) शिकणे नोकरी मिळण्याकरता म्हणून महत्वाचे मानले जायचे. त्यामुळे टंकलेखन हा एक खूपच लोकांकडून केला जाणारा व्यवसाय वा नोकरी असली तरी टंकलेखन यंत्रांचा मात्र घरोघरी प्रसार झाला नव्हता. क्वचित काहीजण घरी टंकलेखन यंत्र घेऊन (बहुधा सेकंडहँडच) काही जादा काम करून थोडे जादा पैसे मिळवायचे. परीणामी टंकलेखक खूप असले तरी त्यांची बोटे चालायची ती फक्त कामाच्या ठिकाणी. त्यामुळे प्रत्यक्ष टंकलेखक म्हणून काम करणारे लोक सोडले तर इतरांचा कीबोर्डशी काहीही संबंध यायचा नाही. अगदी मराठी वर्तमानपत्रांमध्ये आत्ताआत्तापर्यंत पेनाने (ते ही बॉलपेन नाही तर बहुधा शाईच्याच) बातमी लिहण्याची पध्दत होती. (एक पत्रकार लिहण्याकरता अनेक सहका-यांकडे पेन मागत असे व त्यामुळे त्याला पेंद्या असे नावही पडल्याची सुरस कथा सांगीतली जाते.) इंग्रजीत मात्र खूप आधीपासून वार्ताहर टंकलेखन यंत्रावर बातमी टाईप करत असत. (परीणामी अनेक लघुलिपिक व टंकलेखक इंग्रजीत त्या काळात बातमीदार झाल्याचे म्हटले जाते, खरेखोटे तो टाइपरायटरच जाणे.)
पण नव्वदच्या दशकात संगणक आले आणि चित्र बदलू लागले. वर्तमानपत्रांनी संगणीकीकरण केल्याने कीबोर्ड समजावून घेऊन त्याचा वापर करणे भाग पडले. अनेक छोट्याछोट्या कंपन्या संगणकीकरण करू लागल्या त्यामुळे केवळ टंकलेखकच नाही तर ब़ॉसपासून ते शिपायापर्यंत सर्वांनाच कीबोर्डवर काम करणे जरूरीचे झाले. त्याचबरोबर संगणाकांचा अत्यंत वेगाने घराघरात प्रसार झाला, ई-मेलसारख्या सुविधांमुळे त्यावर काम करणे सोयीचे व हळूहळू मस्ट झाले. त्यामुळे आजीपासून नातीपर्यंत सर्वांचाच कीबोर्डशी संबंध येऊ लागले.
मराठी पत्रकारीतेतून तर आता पेन हद्दपारच होऊ लागले आहे. बातमी, लेख लिहीण्याकरता व नंतर संपादित करण्याकरता सक्तीने संगणकाचाच वापर करावा लागतो, पेनचा वापर फक्त भाषणाच्या, मुलाखतीच्या नोटस् घ्यायला. तेथेही आता रेकॉर्डर, डिक्टाफोन येऊ लागला आहे.
या सर्वाची आता इतकी सवय झाली आहे की कागदाला पेन लावताच येत नाही. लिहायचे म्हटले तर पटापट सुचतच नाही. दोन, तीन प्रकारचे मराठी कीबोर्डस् व्यवस्थित आत्मसात केल्याने पटकन बोटे वळायला लागतात ती बटने दाबायला. त्यामुळे आता कशावरही काहीही लिहायचे म्हटले तर हात कागदाकडे जात नाही तर कीबोर्डकडे जातो.
त्या कीबोर्डचा वापर करून लिहीलेल्या (किंवा टाईपलेल्या वा संगणकवलेल्या) या वेळोवेळी जाणवलेल्या विविध विषयांवरच्या कीबोर्डस् कॉमेंटस्.